7.6 KiB
7.6 KiB
三数之和 (3Sum)
LeetCode 15. Medium
题目描述
给你一个整数数组 nums,判断是否存在三元组 [nums[i], nums[j], nums[k]] 满足 i != j、i != k 且 j != k,同时还满足 nums[i] + nums[j] + nums[k] == 0。
请你返回所有和为 0 且不重复的三元组。
注意:答案中不可以包含重复的三元组。
示例 1:
输入:nums = [-1,0,1,2,-1,-4]
输出:[[-1,-1,2],[-1,0,1]]
解释:
nums[0] + nums[1] + nums[2] = (-1) + 0 + 1 = 0
nums[1] + nums[2] + nums[4] = 0 + 1 + (-1) = 0
nums[0] + nums[3] + nums[4] = (-1) + 2 + (-1) = 0
不同的三元组是 [-1,0,1] 和 [-1,-1,2]
注意,输出的顺序和三元组的顺序并不重要。
示例 2:
输入:nums = [0,1,1]
输出:[]
解释:唯一可能的三元组和不为 0
示例 3:
输入:nums = [0,0,0]
输出:[[0,0,0]]
解释:唯一可能的三元组和为 0
解题思路
核心思想
排序 + 双指针:先排序,固定第一个数,再用双指针找后两个数。
算法流程
- 排序数组:便于去重和双指针操作
- 遍历第一个数:
- 跳过重复元素
- 如果当前数 > 0,直接退出(后面都 > 0)
- 双指针找后两个数:
- left = i + 1, right = len(nums) - 1
- 根据 sum 与 0 的关系移动指针
- 跳过重复元素
复杂度分析
- 时间复杂度:O(n²),排序 O(n log n) + 双指针 O(n²)
- 空间复杂度:O(1),不考虑结果存储
Go 解法
func threeSum(nums []int) [][]int {
result := [][]int{}
n := len(nums)
// 排序
sort.Ints(nums)
for i := 0; i < n-2; i++ {
// 去重:跳过重复的第一个数
if i > 0 && nums[i] == nums[i-1] {
continue
}
// 优化:如果最小数 > 0,后面不可能有解
if nums[i] > 0 {
break
}
// 双指针
left, right := i+1, n-1
for left < right {
sum := nums[i] + nums[left] + nums[right]
if sum == 0 {
result = append(result, []int{nums[i], nums[left], nums[right]})
// 去重:跳过重复的 left
for left < right && nums[left] == nums[left+1] {
left++
}
// 去重:跳过重复的 right
for left < right && nums[right] == nums[right-1] {
right--
}
// 移动指针
left++
right--
} else if sum < 0 {
// 和太小,left 向右移
left++
} else {
// 和太大,right 向左移
right--
}
}
}
return result
}
Go 代码要点
sort.Ints()排序append()添加结果- 多重去重逻辑
Java 解法
class Solution {
public List<List<Integer>> threeSum(int[] nums) {
List<List<Integer>> result = new ArrayList<>();
Arrays.sort(nums);
for (int i = 0; i < nums.length - 2; i++) {
// 去重:跳过重复的第一个数
if (i > 0 && nums[i] == nums[i - 1]) {
continue;
}
// 优化:如果最小数 > 0,后面不可能有解
if (nums[i] > 0) {
break;
}
// 双指针
int left = i + 1, right = nums.length - 1;
while (left < right) {
int sum = nums[i] + nums[left] + nums[right];
if (sum == 0) {
result.add(Arrays.asList(nums[i], nums[left], nums[right]));
// 去重:跳过重复的 left
while (left < right && nums[left] == nums[left + 1]) {
left++;
}
// 去重:跳过重复的 right
while (left < right && nums[right] == nums[right - 1]) {
right--;
}
left++;
right--;
} else if (sum < 0) {
left++;
} else {
right--;
}
}
}
return result;
}
}
Java 代码要点
Arrays.sort()排序Arrays.asList()创建列表ArrayList存储结果
图解过程
数组: [-4, -1, -1, 0, 1, 2]
↑ ↑ ↑
i left right
第一轮: i = 0, nums[i] = -4
left = 1, right = 5
sum = -4 + (-1) + 2 = -3 < 0
left++
left = 2, right = 5
sum = -4 + (-1) + 2 = -3 < 0
left++
left = 3, right = 5
sum = -4 + 0 + 2 = -2 < 0
left++
left = 4, right = 5
sum = -4 + 1 + 2 = -1 < 0
left++
left >= right, 退出
第二轮: i = 1, nums[i] = -1
left = 2, right = 5
sum = -1 + (-1) + 2 = 0 ✓
结果: [-1, -1, 2]
left = 3, right = 4
sum = -1 + 0 + 1 = 0 ✓
结果: [-1, 0, 1]
第三轮: i = 2, nums[i] = -1 (重复,跳过)
第四轮: i = 3, nums[i] = 0 > 0, 退出
最终结果: [[-1,-1,2], [-1,0,1]]
进阶问题
Q1: 如果是四数之和?
方法:在三层循环 + 双指针,时间 O(n³)
func fourSum(nums []int, target int) [][]int {
result := [][]int{}
sort.Ints(nums)
n := len(nums)
for i := 0; i < n-3; i++ {
if i > 0 && nums[i] == nums[i-1] {
continue
}
for j := i + 1; j < n-2; j++ {
if j > i+1 && nums[j] == nums[j-1] {
continue
}
left, right := j+1, n-1
for left < right {
sum := nums[i] + nums[j] + nums[left] + nums[right]
if sum == target {
result = append(result, []int{nums[i], nums[j], nums[left], nums[right]})
for left < right && nums[left] == nums[left+1] {
left++
}
for left < right && nums[right] == nums[right-1] {
right--
}
left++
right--
} else if sum < target {
left++
} else {
right--
}
}
}
}
return result
}
Q2: 如果数组很大,如何优化?
优化:
- 提前终止:
nums[i] * 3 > target(正数情况) - 二分查找:确定第二个数后,二分查找后两个
- 哈希表:空间换时间
P7 加分项
深度理解
- 排序的作用:去重 + 双指针基础
- 双指针原理:利用有序性,单向移动
- 去重策略:多处去重,确保结果唯一
实战扩展
- 大数据场景:外部排序 + 分段处理
- 分布式场景:MapReduce 框架
- 业务场景:推荐系统、用户画像匹配
变形题目
总结
这道题的核心是:
- 排序:为双指针和去重创造条件
- 固定一个数:将问题转化为两数之和
- 双指针:根据 sum 与 target 的关系移动指针
- 多重去重:i、left、right 都要跳过重复元素
易错点:
- 忘记排序
- 去重逻辑不完整
- left 和 right 的移动条件
- 优化提前终止的条件
最优解法:排序 + 双指针,时间 O(n²),空间 O(1)